[Efe Arslan]

Arkadaşlar selamlar, bir durum danışacağım. Yaklaşık iki haftadır aracı kullanırken özellikle hızlanma anında (özellikle 3. vites, 40-60 arası) motorun üstünden gelmeyen, daha çok arka orta taraftan gelen ince bir uğultu geliyor. İlginç olan şu ki, ayağı çekince hemen kesilmiyor, biraz da yavaşlarken hafif bir tıqq sesine dönüşüyor. Debriyajı boşta basıp kaldırdığımda gelmiyor, sadece gaza basınca geliyor, bu da bana diferansiyel/çember dişli tarafını düşündürüyor.

Yaklaşık 90 bin km’de, son 40 km’de yağ değişimi yapmadım (eski sahibi yapıyordu sanırım). Aracım bir ticari araç değil, kişisel kullanım, ama bu uğultu geçen haftadan beri giderek artıyor sanki. Yağ mı düşük/bozulmuş olur, yoksa yatak veya dişlide mi bişey? Acaba kaçırıp da yola devam etmek mi daha iyi yoksa şimdi mi müdahale etmeliyim? Tecrübesi olan var mı?

"– – – – – – – – – – – – – – – – – – – – –"

"Düzlükler hızlı arabalar içindir; virajlar ise hızlı sürücüler için."

[Oğuz Çelebi]

Selamlar reis, iyi ki sordun bu işi çünkü uğultunun gaza basınca artıp ayağı çekince yavaş kesilmesi neredeyse klasik bir diferansiyel şikayeti. Teknik tarafına gireyim:

O uğultunun sebebi genelde iki şeyden biri oluyor. İlki diferansiyel yağı; viskozitesi düşmüş veya hava/köpük almış yağ, çember ve mil dişlileri arasındaki torsiyon yükünü düzgün emer, diş teması yük artınca (gaza basınca) frekansı yükselir ve tam da senin tarif ettiğin gibi ‘gaza göre büyüyor’ bir ses çıkar. İkincisi daha kritik; yatak oynaklığı veya dişli üzerinde pitting/spalling (yorgunlukla soğurma) başlamışsa, yük arttıkça temas alanı ve genliği lineer artar, ses de ‘kesilmez’ gibi gelir çünkü gerçek bir elektronik kesilme yok, mekanik bir yük-seses bağı.

Yapman gerekenler sırayla:

1) Önce düz zeminde, motor çalışırken yağ seviyesini kontrol et. Çubuk minimum altındaysa OEM’deki yağdan ekle, bazen sadece bu bile sesi büyük ölçüde döküyor.

2) Yağı bir kaşığa al, ışığa tut. Metal tozu (parlak parıltı), köpük (hava) veya süt gibi su emulsiyonu (sızıntı) görüyorsan ciddiye al. Fe/Al analizi ve su oranı için laboratuvara 30 ml göndermek en net sonuç verir.

3) Sesi kaydet, mümkünse başka birine arat veya aynı koşullarda (aynı vites/hız) bir başkasının aracında karşılaştır. Kayıt hem teşhis hem gerekirse garantili/bültenli bir parça varsa referans olarak işe yarar.

Uyarı olarak; ses gaza basınca belirgin artıyorsa ve yağ seviyesi normalse 500 km’ye kadar uğultuyu tolere edebilirsin ama ‘biraz daha bekle’ demem. Yatak/ dişli bozulması zamanla çıkış miline ve diğer tarafa yayılır, maliyet ikiye katlanır. Yasal tarafı da at geçme: ticari/kiralık araçsa TKTK Madde 93/4 altında muayenede kusur sayılabilir, kendi aracın olsa bile trafik güvenliği açısından müdahale etmeni tercih ederim. Önce yağı kontrol et, o basit çözüm genelde işini görür, görmezse hemen araca bakılır. Hayırlısı olsun.

[Yazar]

Yazılar