Tesla, otomatik sürüş sisteminin (Autopilot) kullanımına ilişkin bir ölüm davasında, jüri önüne gelmeden önce mahkeme dışında uzlaşarak davanın kapanmasını sağladı. Şirket, 2014 model Model S aracını kullanırken hayatını kaybeden 31 yaşındaki Genesis Giovanni Mendoza Martinez’in ailesinin açtığı dava için anlaşma imzaladı; ancak taraflar aradaki tutarın gizli kalacağını belirtti. Tesla’nın bu tür davaları mahkeme dışında kapatma konusunda geçmişte sıkça başvurduğu bir yöntem olduğu biliniyor.
Dava, 18 Şubat 2023 tarihinde, Martinez’in Kaliforniya’daki Contra Costa County’nde Interstate 680 otoyolunda ilerlerken olay yaşadığını öne sürüyordu. O sırada daha önce meydana gelen bir kaza nedeniyle bölgeye yönlendirilen bir itfaiye aracına çarpan araç, saatte 70 mil (yaklaşık 112 km/s) hızla gerçekleşen çarpışmada Martinez’in ölümüne yol açarken, yan koltuktaki kardeşi de ciddi şekilde yaralandı.
Dava Autopilot’un Tanıtımına İlişkin IdDiaları İçin Açıldı
Martinez’in ailesinin avukatları, Tesla’nın Autopilot sistemini tanıttığı biçimi tartışmaya aldı ve sistemin reklamında iddia edildiği gibi çalışması halinde 31 yaşındaki sürücünün hayatta kalabileceğini savundu. İddianameye göre hem Tesla hem de şirket patronu Elon Musk, Seviye 2 otonom sürüş yardımcısının yeteneklerini abartmış; bu durum Martinez’in sisteme aşırı güvenmesini sağlamış.
Dava, jüri mahkemesi sürecini yöneten Hakim Vince Chhabria’nın geçen yıl ‘Autopilot’ adının “makul biçimde yanıltıcı” olabileceğine karar vermesinin ardından görüldü. Chhabria, Musk’un Autopilot’a ilişkin açıklamalarını da hukuki sorumluluk doğuran ifadeler olarak nitelendirdi; bu açıklamalar arasında sistemin bir insan sürücünden “muhtemelen daha iyi” olduğunu söylediği beyanlar da yer aldı.
Sürücü Sistemi 12 Dakika Açık Çalışmış
Kazaya karışan Model S’ten geri getirilen veriler, Autopilot’un çarpışmadan yaklaşık 12 dakika önce aktif hale geldiğini ortaya koydu. İddianameye göre sürücü, teknolojiyle ilgili tanıtımlar nedeniyle aracın “kendi kendine süreceğini ve artık onu kullanmasına gerek kalmadığını” düşünüyordu.
Tesla, bu iddiaları sert biçimde reddederek Martinez’in hem sahip kılavuzundaki uyarıları hem de araç içinde verilen aktif uyarıları görmezden geldiğini vurguladı. Şirket, kendi sorumluluğunun söz konusu olmadığını savundu; ancak hakim, Musk’un Autopilot’a ilişkin açıklamalarının da mahkemede tartışılacağı bir jüri mahkemesinin önünü açtı ve Tesla bu riski ortadan kaldırmak için uzlaşmayı kabul etti.
“Autopilot” adı, makul biçimde yanıltıcı olabilecek düzeyde kullanılıyor. Şirketin sisteme ilişkin pazarlama yaklaşımı, sürücülerin araçtan beklediklerini yanlış anlamalarına yol açabiliyor.
Hakim Vince Chhabria
Tesla’nın benzer türdeki davaları geçmişte defalarce mahkeme dışında kapatması dikkat çekiyor. Şirket, Florida’daki bir dava için 2025 yılında uzlaşma yolunu tercih etmedi ve jüri, aracında Autopilot açıkken park halinde duran bir Chevrolet Tahoe’ya çarpan ve 2019 yılında hayatını kaybeden bir erkekle ilgili olarak şirketin 243 milyon dolar (yaklaşık 11.8 milyar Türk lirası) tazminat ödemesine hükmetti.
Bu son gelişme, Tesla’nın otomatik sürüş teknolojisiyle ilgili yasal risklerle başa çıkma stratejisini bir kez daha gözler önüne seriyor. Şirketin jüri mahkemesi sürecinden kaçınarak uzlaşmayı tercih etmesi, Autopilot’un tanıtımı ve gerçek performans arasındaki farka dair tartışmaların sürdüğünü de hatırlatıyor.
