Tesla, elektrikli araçlarda aerodinamiği iyileştirmek ve aracı yere daha sıkı tutmak için fan teknolojisi kullanan bir tasarım için patent başvurusu yaptı. Otomotiv devi, bu başvuruyu Elon Musk’ın “bir saniyeden az sürede 0-96 km/h” hedefine ulaşması beklenen Roadster’ın lansmanından iki hafta önce gerçekleştirdi. Dört elektrikli fanın arka difüzere monte edildiği sistem, aracın yere daha sıkı tutunmasını (downforce) sağlarken hava direncini de azaltmayı hedefliyor.
Roadster’ın tanıtımından sadece birkaç hafta önce gelen patent başvurusu, üreticinin fan teknolojisiyle aracın aerodinamiğini geliştirmeyi düşündüğünü gösteriyor. Başvuruda yer alan şemanın bir Model S’i andırması dikkat çekerken, Tesla’nın bu modeli artık üretmemesi de bu detayı gündeme getiriyor. Fan sisteminin Roadster’ın en iddialı hedeflerinden birine ulaşmasına yardımcı olup olmayacağı ise henüz net değil.
Fan Sisteminin Çalışma Prensibi
Patent, arka difüzere monte edilen dört elektrikli fan içeren bir “elektrikli fanlı araç” tanımlıyor. Gordon Murray imzalı GMA T.50 ya da McMurtry Speirling gibi düşünülebilir; tek fark, arka taraftaki o dikkat çeken türbin görünümlü fanın yerine patent çiziminin, arka ışıkların altında yer alan birkaç bilgisayar kasası fanına benzediği.
Fanlı bir aracın amacı itiş gücü eklemek değil, bunun yerine aracın altından geçen türbülanslı hava akışını düzelterek onu etkili biçimde yere doğru emmek. Aracın alt kısmında, arka difüzere giren bir hava girişi oluşturarak arka kısmın aşağı itilmesini sağlamak, hava direncini azaltırken aşağı yönlü kuvvet (downforce) yaratır.
Bu sistemin asıl zorluğu, hava akışının difüzere yükselirken tıkanabilmesi ve böylece tüm amacın ortadan kalkması. Elektrikli bir fanın bu türbülanslı havayı difüzere doğru çekmesi, tüm düzensizliği ortadan kaldırarak aracın altında bir tür vakum oluşturur ve onu yere doğru çeker. Teorik olarak bu, bir aracın virajlarda daha iyi tutunmasını ve havaya kalkmadan daha yüksek hızlara ulaşmasını sağlar.
Elektrikli araçlar genellikle ağır yapıları ve güç dağıtımında başarılı elektrikli motorları sayesinde çekiş konusunda ciddi bir sorun yaşamaz; ancak bu teknoloji aynı zamanda aerodinamik direnci azaltarak aracı havada daha az sürtünmeli hale getirebilir.
Patent Detayları ve Önceki Başarımlar
Patent başvurusunda sistem şu şekilde tanımlanıyor:
“Araca daha fazla aşağı yönlü kuvvet sağlamak ve hava direncini azaltmak için tasarlanmış, kanallı fan sistemini içeren bir elektrikli araç. Kanallı fan sistemi, aracın alt kısmındaki bir girişten başlayıp aracın arka tarafındaki bir çıkışa uzanan bir difüzere sahip olabilir. Kanallı fan sistemi, elektrikli aracın yüksek voltajlı bataryasına ve kontrol sistemine bağlanabilir. Elektrikli araç, aşağı yönlü kuvveti artırmak için ikinci bir difüzere de sahip olabilir.”
Tesla Patent Başvurusu
Patent çizimlerine bakıldığında, sistemin yalnızca aracın çok arka kısmını etkilediği görülüyor; çünkü difüzerin girişi arka tekerleğin arkasında konumlanmış. Bu da sistemin arka kısmın yere tutunmasını sağlamaya yönelik tasarlandığını gösteriyor. Tesla’nın fanlı araç teknolojisinde ilk başvurusu değil; şirket geçen yıl, bir aracı yere çeken etiketler ve elektrikli fanlardan oluşan bir sistem için patent başvurusu yapmıştı.
Roadster’a Gelmesi Bekleniyor
Tesla’nın böyle bir teknolojiyi gerçek bir yol aracı üzerinde gerçekten uygulayacağı ya da uygulansa hangi aracın fanlarla donatılacağı bilinmiyor. Ancak ortada açık bir aday var: Roadster. Tesla yöneticileri, modeli insan sürüşlü Tesla’ların sonu olarak tanımladı. Şirketin baş mühendisi Lars Moravy, Roadster’ın Tesla’nın yapacağı “son ve en iyi sürücü arabası” olacağını söyledi.
Bu fanların yalnızca ilginç bir fikir mi yoksa seri üretim bir araca mı gideceği konusunda uzun süre beklemek gerekmeyebilir. Tesla, Roadster’ı 15 Ekim’de (sonunda) tanıtmayı planlıyor.
